İMO, Akdeniz Barajı için acil uyarı ve tedbir çağrısı yaptı

Kıbrıs Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (KTMMOB) İnşaat Mühendisleri Odası ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Kuzey Kıbrıs Kampüsü iş birliğinde kurulan Afet Merkezi (AFMER) Yürütme Kurulu üyeleri Dr. Bertuğ Akıntuğ ve Dr. Hasan Zaifoğlu'nun, ülkedeki yağışlar sonrasında yaşananlara ilişkin yaptıkları teknik inceleme ve değerlendirmeler doğrultusunda, bilgilendirme açıklamasında bulunuldu. 

KTMMOB İnşaat Mühendisleri Odası tarafından yapılan açıklamada, 9 Aralık 2025 tarihinde başlayan ve Aralık 2025–Ocak 2026 döneminde aralıklarla devam eden yoğun yağışlar sonucunda, ülke genelinde birçok barajın doluluk oranlarının kritik seviyelere ulaştığı, bazı barajlarda ise taşkınların meydana geldiğinin gözlemlendiği belirtilerek, son olarak 24 Ocak'ta etkili olan şiddetli yağışların ardından bazı barajlarda yeniden taşma yaşandığı kaydedildi.

25 Ocak'ta sosyal medya ve sahadan elde edilen görüntüler doğrultusunda, Güzelyurt'ta Kalkanlı’nın batısında yer alan Akdeniz Barajı’nın dolu savağında ciddi yapısal yıkılmalar meydana geldiğinin tespit edildiği aktarılan açıklamada, “Barajın mansabında yer alan ve baraj ile deniz arasındaki bölge, olası bir yıkılma durumunda doğrudan taşkın ve ani su baskını tehdidi altındadır. Söz konusu alanın ivedilikle kontrol altına alınması, gerekli güvenlik ve tahliye tedbirlerinin gecikmeksizin planlanması büyük önem taşımaktadır.” ifadesi kullanıldı.

KTMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Başkanı Doç. Dr. Abdullah Ekinci ve AFMER Araştırmacısı Dr. Hamza Saeed tarafından söz konusu bölgede zemin değerlendirmeleri yapıldığı da belirtilen açıklamada, gevşek ve suya doygun kumlu veya siltli zeminlere sahip barajlarda “statik sıvılaşma” adı verilen ciddi bir göçme riskinin bulunduğuna dikkat çekildi.

Bu tür zeminlerde, suyun zemindeki basıncının artmasıyla birlikte zeminin aniden taşıma gücünü kaybedebileceği ve barajın çok kısa sürede önceden belirti vermeden zarar görebileceği kaydedildi.

Barajların zemin özelliklerinin ayrıntılı şekilde incelenmesi, sıvılaşma riski taşıyıp taşımadıklarının kontrol edilmesi gerektiği belirtilen açıklamada, incelemelerde özellikle mansabında yerleşim bulunan barajlara öncelik verilmesinin hayati önem taşıdığı vurgulandı.

Açıklamada, ayrıca, küresel iklim değişikliğinin etkisiyle ülkedeki yağış rejimlerinin değiştiği de anımsatılarak, bu yeni iklim koşullarının dikkate alınarak, mevcut barajların yıkılma ve taşkın analizlerinin güncel verilerle yeniden yapılmasının bir zorunluluk olduğu belirtildi.