AB'den sanayiye ''Made in Europe'' çağrısı

Avrupa Komisyonu, çelik ve alüminyum başta olmak üzere ağır sanayi sektörlerinin temsilcilerine gönderdiği mektupta çağrıda bulunarak, yakında açıklanması beklenen Sanayi Hızlandırıcı Yasası (Industrial Accelerator Act – IAA) kapsamında yer alacak “Made in Europe – Avrupa’da üretildi” şartına destek verilmesini istedi.

Mektuba göre Komisyon, Çin ve ABD ile artan küresel rekabet karşısında zorlanan Avrupa sanayisini yeniden güçlendirmeyi hedefliyor.

SANAYİ HIZLANDIRICI YASASI YOLDA

Bu çağrı, AB yürütme organının IAA’yı açıklamasına kısa süre kala yapıldı. Yasa ile enerji yoğun sektörlerin karbonsuzlaşmasının hızlandırılması ve Avrupa’daki üretimin rekabet gücünün korunması amaçlanıyor.

AB, 2024 yılında kabul ettiği benzer bir düzenleme ile 2050 net sıfır hedefi doğrultusunda yerli temiz teknoloji üretimine öncelik vermişti.

“AVRUPA NET BİR TERCİH YAPMAK ZORUNDA”

Mektupta, Fransa’nın AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Stéphane Séjourné, küresel ekonomide gümrük vergileri, sübvansiyonlar ve haksız rekabetin arttığını belirterek, Avrupa’nın ya güçlü bir sanayi politikası geliştireceğini ya da sanayi altyapısının aşınmasını kabulleneceğini ifade etti.

ELEŞTİRİLER VE ENDİŞELER

Analistlere göre IAA, çimento ve çelik gibi enerji yoğun sektörlerin yanı sıra net sıfır teknolojilerinin rekabet gücünü artırabilir. Ancak eleştirmenler, yasanın Fransa ve Almanya gibi sanayi altyapısı güçlü ülkeler lehine sonuçlar doğurabileceği ve AB tek pazarındaki rekabeti zayıflatabileceği uyarısında bulunuyor.

Çekya, Estonya, Finlandiya, İrlanda, Letonya, Malta, Portekiz, İsveç ve Slovakya, yasanın fiyatlar ve işletmeler üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini savunurken; Polonya ve Hollanda etki analizi yapılmasını talep ediyor.

“AVRUPA PASİF PAZAR OLMAYACAK”

Komisyon mektubunda, Avrupa kamu kaynakları kullanıldığında bunun Avrupa’daki üretime katkı sağlaması gerektiği vurgulanarak, kıtanın “pasif bir pazar değil, bir sanayi gücü” olarak kalmasının hedeflendiği ifade edildi.

YÜZDE 60-80 ÜRETİM ORANI GÜNDEMDE

Komisyon, Avrupa menşeli ürünler için net bir oran açıklamazken, yüzde 60 ile 80 arasında üretim oranlarının tartışıldığı belirtiliyor. AB içinde üretim yapan Avrupa dışı şirketlerin ürünlerinin de “Avrupa’da üretildi” kapsamına alınabileceği kaydediliyor.

SANAYİDEN DESTEK

Avrupalı sanayi temsilcileri, Çin ile 2025’te 350 milyar euroluk rekor ticaret açığını hatırlatarak Komisyon’un çağrısına destek veriyor. Sanayi çevreleri, artacak üretim için açık artırmalar, doğrudan devlet yardımları ve yeni finansman mekanizmaları talep ediyor.

Sanayi Hızlandırıcı Yasası’nın 29 Ocak’ta sunulması planlanıyor. Ancak yeni gecikmelerin de ihtimal dahilinde olduğu belirtiliyor.