Babutsaya umut: Avcı böcek bulundu, nisanda doğaya salınacak

Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı'nın kaktüs koşnili "dactylopius opuntiae"nin KKTC yaygınlığının belirlenmesi ve biyolojik mücadelesine yönelik proje kapsamında, Aralık 2025’te Serdarlı bölgesinde yapılan arazi çalışmalarında kaktüs koşniliyle beslenen "avcı böcek (hyperaspis trifurcata)" tespit edildi. Koşnilin Güney Amerika kökenli olduğu ve Akdeniz havzasında biyolojik mücadele ajanı olarak kullanıldığı kaydedildi.

Koşnil, bitkiler üzerinde yaşayan, küçük, kabuklu ve özsu emerek beslenen bir zararlı böcek türüdür. Genellikle dallara ve yapraklara yapışık halde görülürler. Bitkinin özsuyunu emerek zayıflamasına neden olur. Yapraklarda sararma, kuruma ve dökülme yapabilir. Salgıladıkları tatlımsı madde (bal özü) nedeniyle yapraklarda yapışkanlık oluşur. Bu salgı, zamanla fumajin (isli küf mantarı) oluşumuna yol açabilir.

Bakanlıktan yapılan açıklamada; kaktüs koşniliyle ilgili projenin, Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Adana Biyolojik Mücadele Araştırma Enstitüsü ve Ankara Üniversitesi iş birliğinde, Türkiye Cumhuriyeti Lefkoşa Büyükelçiliği Kalkınma ve Ekonomik İş Birliği Ofisi'nin (KEİ) desteğiyle yürütüldüğü belirtildi.

Böceğin doğal yol veya taşımacılık faaliyetleriyle Ada'ya ulaşmış olabileceği kaydedilen açıklamada, "Şu anda Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nün Türkmenköy İstasyonu’nda kurulan üretim odalarında faydalı böceğin kitle üretimine başlandı. Nisan ayında belirlenen pilot bölgelere salım yapılması ve zararlının kontrol altına alınması hedefleniyor." denildi.

ÇAVUŞ: ÇALIŞMA BABUTSANIN YENİDEN KAZANILMASI AÇISINDAN BÜYÜK BİR UMUT

Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanı Hüseyin Çavuş, Çavuş, babutsada görülen kaktüs koşniliyle ilgili yürütülen çalışmalarda umut verici sonuçlar alındığını açıkladı.

Konuyla ilgili olarak, iki toplum arasında yapılan teknik görüşmelere de değinen Çavuş, zararlı ile mücadele kapsamında yürütülen proje sayesinde önemli bir ilerleme kaydedildiğini belirtti.

KKTC’de yürütülen çalışmaların bu alanda önde olduğunu ifade eden Çavuş, yapılan çalışmanın ada genelinde kültürün önemli bir parçası olan babutsanın yeniden kazanılması açısından büyük bir umut olduğunu vurguladı.

GÜNEY KIBRIS'A DA VERİLECEK

Çavuş ayrıca, faydalı böceğin KKTC’de tespit edilmesinin her iki toplum için de önemli bir kazanım olduğunu, yakın zamanda Güney Kıbrıs’ın talep ettiği faydalı böceğin kendileriyle paylaşılacağını açıkladı.

Son yıllarda biyolojik mücadelede önemli adımlar atıldığı belirtilen açıklamada, avcı böceklerin kitle üretimi için Türkmenköy İstasyonu’nda üretim  odalarının kurulduğu kaydedildi.

Öte yandan narenciye zararlısı Asya turunçgil psillidiyle (diaphorina citri) mücadele kapsamında son iki yılda 90 bin adet parazitoid böceğin (tamarixia radiata) doğaya salındığını, ancak faydalı böceğin kalıcı olabilmesi için salım yapılan alanlarda ilaçlama yapılmaması gerektiği belirtildi.