AKSA'ya "vahşi kar" suçlaması: Zamdan önce faturalar denetlensin

Kıbrıs Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (KTMMOB) Makine Mühendisleri Odası, savaş gerekçesi ile elektriğe zam yapma niyetinden önce AKSA’ya Kıb-Tek Yönetimi tarafından ödenen faturaların teftişi ve denetiminin yapılmasını ve AKSA’dan yüksek kazanç vergisi alınmasını talep etti.

Makine Mühendisleri Odası Başkanı Ayer Yarkıner yazılı açıklamasında, ülkenin sürdürülebilir enerji arz güvenliği hedefine ulaşmasının önündeki en büyük engelin “AKSA’cı” yönetimler olduğunu savundu.

AKSA’ya ödenen faturaların bağımsız denetime açılması gerektiğini kaydeden Yarkıner, bu teftiş ve denetimlerde Oda’nın teknik olarak destek vermeye hazır olduğunu belirtti.

Yarkıner, güncel bir fatura üzerinden yapılan hesaplamayı şu şekilde paylaştı:

• Ödenen Fatura toplamı (KDV dahil): 12 milyon 215 bin 307 USD;
• Gerçek maliyet esas alınarak olması gereken tutar (KDV hariç): 9 milyon 256 bin 911 USD;
• Gerçek maliyet KDV dahil: 10 milyon 182 bin 602.1 USD. Her durumda tek bir ayda yaklaşık 2 milyon USD’dan fazla ödeme yapılmaktadır.
• Bu 2 milyon USD'dan fazla ödeme, vahşi karın üzerine ilavedir.

OSCİLASYON FORMÜLÜ…

Kalecik 3 Sözleşmesinde kullanılan yakıt oscilasyon formülünde baz değer olarak alınan 250 USD/ton seviyesinin teknik ve ekonomik bir gerekçesinin bulunmadığını aktaran Yarkıner, bu yöntemin yakıt maliyetini gerçekte olması gerekenin üzerine çıkardığını ve AKSA lehine sistematik bir gelir artışı yarattığını ileri sürdü.

FAHİŞ KİRA YAKIT BEDELİ VE MÜKERRER MALİYETLER

20 yılı aşmış santraller için ödenen kira bedellerinin rayiç değerlerin çok üzerinde olduğunu da savunan Yarkıner, “Kurulum maliyetleri her yeni sözleşmede yeniden maliyetlendirilerek aynı yatırım için birden fazla ödeme yapılmaktadır. Eksik üretim bahanesiyle kira kesintisi yapılmakta, aynı miktar enerji daha sonra yeniden kira ve yakıt bedelleri ile faturalandırılmaktadır. Bu uygulama açıkça mükerrer tahsilat / çifte faturalama niteliğindedir.” dedi.

"AKSA FATURALARI ETKİN VE BAĞIMSIZ BİR TEFTİŞ MEKANİZMASINDAN GEÇİRİLMEMEKTEDİR"

AKSA faturalarının etkin ve bağımsız bir teftiş mekanizmasından geçirilmediğini ileri süren Yarkıner, bunun sonucu olarak hatalı veya şişirilmiş kalemlerin denetlenmeden ödendiğini, faturalara eklenen yüzde 10 KDV’nin kamuya gelir olarak yansımadığını ve AKSA lehine ek kazanca dönüştüğünü savundu.

Yarkıner, önerilerini şöyle sıraladı:

"Kıb-Tek Yönetim Kurulu, mesleki gelişimini tamamlamış makine, elektrik mühendisleri ve ekonomi uzmanlarınca yeniden oluşturulmalıdır. Arızalı Kıb-Tek santralleri, 90 gün içerisinde hizmete amade hale getirilmelidir. AKSA faturaları derhal bağımsız denetime açılmalıdır. Yakıt maliyetleri gerçek tüketim üzerinden hesaplanmalıdır. Oscilasyon formülü revize edilmeli veya kaldırılmalıdır. Kira bedelleri rayiç seviyeye çekilmelidir. Mükerrer tahsilata derhal son verilmelidir. Fazla ödemeler Kıb-Tek’e aktarılmalıdır. EÜAŞ santralleri için yeni kamu yararı politikası oluşturulmalıdır. KDV uygulaması kamu lehine yeniden düzenlenmelidir. AKSA‘dan yüksek kazanç vergisi alınmalıdır."